(Мин быны Forbes өсөн яҙғайным, улар миңә стартап нигеҙләүселәрҙә беҙ ниндәй сифаттарҙы эҙләүебеҙ тураһында нимәлер яҙыуҙы үтенгәйне. Баҫмала урын етмәгәнлектән, уларға һуңғы пунктты ҡырҡып алырға тура килде.)
1. Тәүәккәллек һәм ныҡышмалылыҡ
Был стартап нигеҙләүселәре өсөн иң мөһим сифат булып сыҡты. Беҙ Y Combinator-ҙы башлап ебәргәндә, иң мөһим сифат аҡыл булыр тип уйлағайныҡ. Үҙәндәге (Silicon Valley) миф шундай. Һәм, әлбиттә, һеҙ нигеҙләүселәрҙең ахмаҡ булыуын теләмәйһегеҙ. Ләкин аҡыл билдәле бер сиктән юғарыраҡ булған осраҡта, иң мөһиме — тәүәккәллек һәм ныҡышмалылыҡ. Һеҙҙең юлығыҙҙа бик күп кәртәләр осраясаҡ. Һеҙ еңел генә рух төшөнкөлөгөнә бирелеүсән кеше була алмайһығыҙ.
WePay-ҙан Билл Клерико һәм Рич Аберман — быға яҡшы миҫал. Улар финанс стартапы менән шөғөлләнә, был иһә эре, бюрократик компаниялар менән сикһеҙ һөйләшеүҙәр тигәнде аңлата. Йәшәп ҡалыуы ҙур компаниялар менән килешеүҙәргә бәйле булған стартап башлағанда, йыш ҡына улар һеҙҙе бөтөнләй күрмәмешкә һалышып, юҡҡа сығарырға тырыша кеүек тойола. Ләкин Билл Клерико һеҙгә шылтырата башлаһа, уның үтенгәнен эшләгәнегеҙ яҡшыраҡ, сөнки ул кире сигенмәйәсәк.
2. Эйелеүсәнлек
Шулай ҙа һеҙгә «хыялдарыңдан бер ҡасан да баш тартма» тигән һүҙҙәрҙә аңлатылғандай ныҡышмалылыҡ кәрәкмәй. Стартаптар донъяһы шул тиклем алдан әйтеп булмай торған, һеҙгә үҙ хыялдарығыҙҙы юл ыңғайы үҙгәртә белергә кәрәк. Һеҙгә кәрәкле ныҡышмалылыҡ менән һығылмалылыҡ (эйелеүсәнлек) берләшмәһе өсөн мин тапҡан иң яҡшы метафора — ул раннинбек (америка футболында һөжүм итеүсе). Ул майҙандың ҡаршы яғына үтергә ныҡлы ҡарар иткән, ләкин быға ирешеү өсөн уға теләһә ҡайһы мәлдә ҡабырғаға йәки хатта артҡа сигенергә тура килеүе мөмкин.
Эйелеүсәнлек буйынса хәҙерге рекордсы, бәлки, Greplin-дан Дэниел Гросс булыр. Ул YC-ға насар ғына электрон коммерция идеяһы менән мөрәжәғәт итте. Беҙ уға башҡа берәй нәмә эшләһә, финанс бүләсәгебеҙҙе әйттек. Ул бер секунд уйланды ла ризалашты. Аҙаҡ Greplin-да туҡталғансы тағы ике идеяны ҡарап сыҡты. Demo Day сараһында инвесторҙар алдында сығыш яһағанда, ул был проект өҫтөндә ни бары ике көн генә эшләгән ине, ләкин бик ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты. Ул һәр саҡ ауыр хәлдән отошло сыға белә кеүек.
3. Ҡыял (хыял көсө)
Әлбиттә, аҡыл бик ҙур роль уйнай. Ләкин уның иң мөһим连 төрө — тап ҡыял (күҙ алдына килтерә белеү һәләте) кеүек. Алдан билдәләнгән мәсьәләләрҙе тиҙ хәл итә белеүгә ҡарағанда, көтөлмәгән яңы идеялар уйлап таба алыу мөһимерәк. Стартап донъяһында яҡшы идеяларҙың күбеһе башта насар кеүек күренә. Әгәр улар асыҡтан-асыҡ яҡшы булһа, уларҙы кемдер эшләп ятыр ине инде. Шуға күрә һеҙгә теүәл генә кәрәкле кимәлдәге сәйерлекле идеялар сығара торған аҡыл кәрәк.
Airbnb — тап шундай идея. Ысынында иһә, беҙ Airbnb-ны финанслағанда, уны үтә сәйер тип уйлағайныҡ. Күп һанлы кешеләр башҡаларҙың өйөндә ҡунып ҡалырға теләр тип ышана алманыҡ. Беҙ уларға нигеҙләүселәре бик оҡшағанға күрә генә аҡса бирҙек. Уларҙың Обама һәм Маккейн бренды аҫтындағы иртәнге аш ҡоро ярмаларын һатып үҙҙәрен тәьмин итеүҙәре тураһында ишетеү менән, улар ҡабул ителде. Һәм аҙаҡ асыҡланыуынса, был идея барыбер дөрөҫ яҡтағы «сәйерлек» булып сыҡты.
4. Шуҡлыҡ (тәртип боҙоусанлыҡ)
Иң уңышлы нигеҙләүселәр ғәҙәттә яҡшы кешеләр булһа ла, уларҙың күҙҙәрендә йыш ҡына пираттарса осҡон уйнай. Улар үтә тыйнаҡ, өлгөлө («һөт өҫтөндәге ҡаймаҡ») түгел. Әхлаҡи яҡтан уларға төп, ҙур һорауҙарҙың дөрөҫ булыуы мөһим, ләкин ҡағиҙәләргә күрәһенә генә буйһоноу түгел. Шуға күрә мин «уҫал» йәки «яуыз» тигән һүҙ урынына «шуҡ» тигәнде ҡулланыр инем. Улар ҡағиҙәләрҙе боҙорға ярата, ләкин мөһим булмаған ҡағиҙәләрҙе генә. Был сифат, бәлки, артыҡтыр ҙа; ул хыял көсөнөң бер өлөшө булып тороуы ихтимал.
Loopt-тан Сэм Альтман — иң уңышлы тамамлаусыларыбыҙҙың береһе, шуға күрә беҙ унан Y Combinator ғаризаһына уның кеүек кешеләрҙе табырға ярҙам итерлек ниндәй һорау ҡуя алыуыбыҙҙы һораныҡ. Ул үҙ файҙаһына берәй нәмәне «хак» иткән (компьютерҙарҙы ватыу түгел, ә системаны ота алыу мәғәнәһендә) ваҡыт тураһында һорарға кәңәш итте. Был ғаризаларҙы баһалағанда беҙ иң ныҡ иғтибар иткән һорауҙарҙың береһенә әйләнде.
5. Дуҫлыҡ
Тәжрибә күрһәтеүенсә, стартапты тик бер генә нигеҙләүсе менән башлап ебәреүе ауыр. Иң ҙур уңыштарҙың күбеһендә ике йәки өс кеше була. Һәм нигеҙләүселәр араһындағы мөнәсәбәттәр ныҡлы булырға тейеш. Улар бер-береһен ысын күңелдән оҡшатырға һәм бергә яҡшы эшләргә тейеш. Эт ойоҡбаш менән ни эшләһә, стартаптар ҙа нигеҙләүселәр араһындағы бәйләнеш менән шуны уҡ эшләй: әгәр уны өҙөп ташлап булһа, ул өҙөләсәк.
Justin.tv-ҙан Эмметт Шир менән Джастин Кан — бергә яҡшы эшләгән яҡын дуҫтарҙың яҡшы миҫалы. Улар бер-береһен икенсе кластан бирле белә. Улар бер-береһенең уйҙарын һүҙһеҙ аңлай ала тиерлек. Барлыҡ нигеҙләүселәр кеүек үк, улар ҙа бәхәсләшәлер, мин быға ышанам, ләкин мин улар араһында бер тапҡыр ҙа сиселмәгән көсөргәнеш һиҙгәнем булманы.
Был яҙманың ҡараламаларын уҡып сыҡҡандары өсөн Джессика Ливингстонға һәм Крис Штайнерға рәхмәт.