Жақында мен iPhone, iPad және оларға сәйкес келетін Android жүйесінде жұмыс істейтін құрылғыларды атайтын ортақ бір терминнің жоқтығы қаншалықты ыңғайсыз екенін ойладым. Ең жақын жалпы термин «мобильді құрылғылар» сияқты, бірақ ол (а) кез келген ұялы телефонға қатысты, және (б) iPad-тың басты ерекшелігін толық ашып көрсете алмайды.
Бірнеше секундтан кейін менің басыма бұл заттарды түбінде планшеттер деп атайтынымыз сап ете қалды. Біздің оларды тіпті «мобильді құрылғылар» деп атауды ойластырып жүргеніміздің жалғыз себебі — iPhone-ның iPad-тан бұрын шыққанында. Егер iPad бірінші шыққанда, біз iPhone-ды телефон ретінде қабылдамас едік; оны құлаққа тосуға болатындай кішкентай планшет деп есептер едік.
iPhone соншалықты телефон емес, телефонның орнын басатын нәрсе. Бұл маңызды айырмашылық, өйткені бұл — болашақта әдеттегі заңдылыққа айналатын үрдістің алғашқы үлгісі. Айналамыздағы арнайы мақсаттағы заттардың көбісі, тіпті басым бөлігі, планшеттерде жұмыс істейтін қосымшалармен алмастырылады.
Бұл GPS-тер, музыка ойнатқыштары және фотоаппараттар сияқты мысалдардан қазірдің өзінде айқын көрініп тұр. Бірақ қаншама нәрсенің алмастырылатыны адамдарды таңғалдырады деп ойлаймын. Біз кілттерді алмастырып жатқан бір стартапты қаржыландырдық. Қаріп өлшемін оңай өзгертуге болатындығы iPad-тың көзілдірікті іс жүзінде алмастыратынын білдіреді. Егер акселерометрмен қандай да бір тапқыр айла-тәсілдер жасау арқылы тіпті еден таразысын да алмастыруға болатынын көрсем, таңғалмас едім.
Бір ғана құрылғыдағы бағдарламалық жасақтама арқылы істерді тындырудың артықшылықтары соншалықты зор, бағдарламалық жасақтамаға айналдыруға болатын барлық нәрсе соған айналады. Сондықтан алдағы бірнеше жылда стартаптар үшін жақсы рецепт — айналаңызға қарап, адамдар планшет қосымшасының көмегімен қажетсіз етіп тастауға болатынын әлі аңғармаған заттарды іздеу болмақ.
1938 жылы Бакминстер Фуллер физикалық техниканың біз қазір бағдарламалық жасақтама деп атайтын нәрсемен алмастырылуының өсіп келе жатқан үрдісін сипаттау үшін эфемерализация терминін ойлап тапты. Планшеттердің әлемді жаулап алуының себебі Стив Джобс пен оның командасының өнеркәсіптік дизайн сиқыршылары болғанында ғана емес, олардың артында осы күштің тұрғанында. iPhone мен iPad эфемерализацияның көптеген жаңа салаларға ағылуына жол ашатын тесікті сәтті бұрғылап шықты. Технология тарихын зерттеген ешкім бұл күштің құдіретін бағаламай қалмас еді.
Мені Apple-дың артында осындай күш тұрғанда ие болатын ықпалы алаңдатады. Мен 80-ші және 90-шы жылдардағы Microsoft-тікі сияқты пайдаланушылардың тағы бір монокультура дәуірін көргім келмейді. Бірақ егер эфемерализация планшеттердің таралуына түрткі болатын негізгі күштердің бірі болса, бұл Apple-мен бәсекелесудің жолын көрсетеді: ол үшін одан да жақсырақ платформа болу керек.
Apple планшеттерінде акселерометрлердің болуы тамаша шешім болып шықты. Әзірлеушілер акселерометрді Apple ешқашан елестете де алмаған тәсілдермен пайдаланды. Платформалардың табиғаты осындай. Құрал неғұрлым әмбебап болса, адамдардың оны қалай қолданатынын соғұрлым аз болжай аласыз. Сондықтан планшет жасаушылар: «Оған тағы не қоса аламыз?» деп ойлануы керек. Тек аппараттық құралдарды ғана емес, бағдарламалық жасақтаманы да. Әзірлеушілерге тағы не нәрсеге қолжетімділік бере аламыз? Хакерлерге бір елі жер берсеңіз, олар оны бір шақырымға жеткізеді.
Осы мәтіннің нобайларын оқып шыққаны үшін Сэм Альтманға, Пол Бакхайтқа, Джессика Ливингстонға және Роберт Морриске алғыс айтамын.